Appcelerator Titanium Development Platform

Yukarıda adını yazdığım şey bir çok kişi için henüz anlam ifade etmiyor olsa da oldukça başarılı şekilde ilerleyen bir proje Titanium projesi. Appcelerator tarafından geliştirilen Titanium platformunun amacı Android, iPhone/iPad, BlackBerry ve diğer platformlar için uygulama geliştirmeyi kolaylaştırmak. Üstelik HTML, CSS ve JS kullanarak geliştirebilmenizi sağlayacak kadarda güzel.

Tabi sadece HTML ve JS kullanmanız gerekmiyor bunun yanında PHP, Python, Ruby vb. diğer dilleride kullanabiliyorsunuz. Hatta öyleki HTML5 ile bile birçok şey yapmanız mümkün.

Üstelik Titanium Development Platform açık kaynaklı olarak kullanılabiliyor. Tabi bunun içinde bazı şartları mevcut bunlarla ilgili detaylı bilgiyi sitesinden edinebilirsiniz. http://www.appcelerator.com/

Titanium’un halihazırda bir çok ek modülü de mevcut bunlardan bazıları,

Ödeme Modülleri: Apple Storekit, Barcode reader, Magtek credit card reader, PayPal in-app purchase
İletişim Modülleri: Bump, SMS, Urban Airship
Medya Modülleri: TV Out, Brightcove, TV Out
Analytics Modülleri: Omniture, Titanium Analytics, Titanium Geo

ve daha fazlasını sizlere sunuyor. Tabi bu modülleri kullanabilmek için bazı küçük ücretleri gözden çıkarmanız gerekiyor. Ancak ihtiyacınız olduğu taktirde kesinlikle değecek modüller içeriyor.

Titanium sadece Mobil için destekte sağlamıyor aksine yine HTML, CSS ve JS kullanarak desktop uygulamaları yazmanızıda oldukça basitleştiriyor. Özellikle Mac kullanıcıları için oldukça başarılı uygulamalar çok kısa vakitlerde geliştirilebiliyor.

Konuyla ilgili ilerleyen günlerde daha detaylı yazılar yazıp bazı örnekler yaparak buradan paylaşacağım. Eğer Titanium’u merak ettiyseniz bir kaç örnek ve konuyla ilgili daha detaylı bilgi için aşağıdaki videoyu da izlemenizi öneririm. Ayrıca bu sayfadan Titanium ile neler yapabileceğinizi görebileceğiniz bir çok videoya da ulaşabilirsiniz.

Önceki yazımda bahsettiğim bir çok konu şirketler kadar yazılımcılar içinde önemlidir. Firmaların sizi nasıl değerlendireceğini bilmeniz başvurunuzu en iyi şekilde yapmanızı sağlayacaktır. Tabi burada vizyonunuz çok önemli. Firmalar genel anlamda nasıl değerlendirme yaptıklarını seminer vb. yerler dışında fazla paylaşmazlar. Bu da bu konuda yapılması ve yapılmaması gerekenlerin iyi araştırılması gerektiği anlamına gelmektedir. Unutulmaması gereken firmalardan önce, sizin kendinizi değerlendirmeniz gerektiğidir.

Öncelikle başvuru sürecine hazırlığımızı ve araştırmalarımızı nasıl yapacağımızı 3 adımda inceleyelim;

1. Kişisel Değerlendirme
2. Firma Değerlendirmesi
3. Başvuruda muhakkak olması ve olmaması gerekenler

I. Kişisel Değerlendirme

Burada bir kaç soruya dürüst cevap vermeniz oldukça önemlidir. Kendinizi objektif bir şekilde değerlendirmeniz, olası sorunlara önceden müdahale edebilmenize olanak sağlayacaktır. (Anlatmak istediğim egolarınızı bir kenara bırakın ve kendinizi kandırmayın.)

Şimdi aşağıdaki sorulara ve detaylarına kısaca bakalım;

1. Türkiye’deki yazılımcıların seviyesi ne durumdadır?
2. Seviye olarak yazılımcılar içerisinde hangi aşamadayım?
3. Başvurumda neyi, ne kadar bildiğimi söylemeliyim?! (Bu kısım oldukça önemli, aşağıda değiniyor olacağım.)
4. Piyasadaki ücret aralığı ne kadar? Benim bilgimin karşılığı nedir? Ne kadar ücret istemeliyim?
5. Kendimi geliştireceğim bir iş mi istiyorum yoksa aylık maaşımı alayım günlük işlerimi yapayım, yatayım mı?

Öncelikle başvuracağınız şirketlerde sizi değerlendirecek insanların bir çok konuda sizden tecrübeli olabileceğini ve sizin konuşma tarzınızdan ve bir kaç soruya vereceğiniz cevaptan genellikle sizin bilgi seviyenizi anlayabileceğini unutmayın. Hazırlıklı olun!

İlk soruya genel olarak bir cevap bulmaya çalışalım

1. Türkiye’deki yazılımcıların seviyesi ne durumdadır?

Öncelikle ülkemizdeki yazılımcı sayısı bilindiği gibi artmaya hızla devam ediyor. Sürekli genç nesil bu işe küçük yaşlarda başlamış olarak piyasaya giriş yapıyor. Bu bir çok kişi tarafından yakınılası görülse de aslında ülkesel anlamda oldukça güzel bir durumdur. Yapılan işlerin kalitesinin artmasını ve piyasada rekabetle birlikte yüksek bilgili insan sayısının artması anlamına gelmektedir. Tabi çalışan açısından baktığımızda ise durum bu kadar hoş değil. Daha çok bilgi edinmek ve sürekli gelişmeyi mecbur bir hale sokmasının dışında piyasayı öldürücü fiyatların ortaya çıkmasına sebep oluyor. Aynı zamanda sadece bir konuda dahi olsa tecrübe ve bilgilerinizin ileri düzeyde olmasını gerektiriyor.

Genel olarak başvuracağınız şirket sizin parlak fikirleriniz olup olamayacağını da değerlendiriyor olacak. Ne kadar açık görüşlü olduğunuzu muhakkak konuşmalarınızda ve yazışmalarınızda hatta cv’nizde göstermelisiniz. Bu her zaman sizin için avantaj olacaktır. Siz bunu ön plana çıkarmadığınız taktirde karşı tarafın size soru sormasını beklemeyin. Doğru özelliklerinizi doğru şekilde ön plana çıkarmalısınız.

Piyasayı değerlendirirken mutlaka ama mutlaka sosyal ağları kullanın ve sizin piyasanızda bulunan insanları takip edin. Neler yapıyorlar? Siz bunları yapabilir misiniz? Hangi alt yapılar gündemde? Hangi diller ön planda ve siz bunlara ne kadar hakimsiniz?

Takip ettiğiniz kişilerin bulabilirseniz CV’lerini inceleyin, varsa bloglarını okuyun, yine varsa portfolyolarına göz atın. Kendinizle kıyaslayın ve durumunuzu ortaya açıkça koyun. Aynı şekilde tüm iş ilanlarına göz atın. Başvuracağınız işte istenmese dahi iyi bilmiş olduğunuz programlama dili sayısı yada tecrübeleriniz size avantaj sağlayacaktır.

2. Seviye olarak yazılımcılar içerisinde hangi aşamadayım?

1. soruya vereceğiniz yanıt sizin 2. soruya doğru yanıt vermenizi sağlayacaktır. Piyasanın durumu hakkında fikir sahibi olmalısınız ki bu soruya yeterince objektif yaklaşın. Bu konuya örnek olarak kendimi vermek isterim.

Yazılıma bir kaç yılımı vermişken ve kendi yaptığım projelerimle ilgilenirken kendimi sürekli geliştirme fırsatı yakalıyordum. Ancak bir noktadan sonra çalışmaya başlamam gerekti ve çokta fazla piyasa araştırması yapmamıştım. Yani 1. soruya olan cevabım tamamen eksikti. Kendimi yazılımcılar içerisinde oldukça ileri seviyede görüyordum. Çünkü istediğim her şeyi yapabilirdim. Ancak takım çalışması, tecrübe, hata önsezisi/çözme yetisi, ileri düzey programlama gibi bir çok konudaki eksikliğimden habersizdim. Yaptığım iş görüşmesinde PHP dilinde çok iyi olduğumu söylüyordum çünkü öyle olduğumu sanıyordum. Ancak durum hiçte sandığım gibi değildi. Frameworkler hakkında dahi hiç bir bilgim yoktu. İşe girdikten sonra bunu farketmiştim fakat işin güzel tarafı çok kısa bir süre içerisinde kendimi geliştirmek zorunda olduğumdan dolayıda uzmanlaşmış olmamdı.

Tabi bu benim şanslı olduğum bir konuydu ve şirketinizin toleransına çok bağlı. Çok iyi bildiğimi söylediğim konuda çok eksik olduğum ortaya çıkınca işten atılmış ta olabilirdim. Başlamadan kariyerinizi bitirmemek adına kendinizi, piyasayı takip ederek doğru konumlandırmalısınız. Bilginizi doğru değerlendirmeniz çok önemli.

3.Başvurumda neyi ne kadar bildiğimi söylemeliyim?!

Genelde bir çok başvuran kişi bildiğinin fazlasını CV’sinde yazacaktır ve bildiğini söyleyecektir. İşin gerçeği şu ki dürüst davranmanız size şirketin kapısını açacaktır. %90 şirket bilmediğiniz için değil, bilmediğiniz halde farkında olarak veya olmayarak bildiğinizi söylediğinizi farkettiği için sizi işe almayacaktır veya değerlendirme dışında bırakacaktır.

Bildiğinizi söylediğiniz şeylerin bir kısmını yeteri kadar bilmiyor olabilirsiniz. Ancak çok kısa bir süre içerisinde öğrenebileceğiniz şeyler değillerse bildiğini söyledikleriniz, maalesef işe girmiş olsanız dahi çok kısa süre içerisinde atılacağınız anlamına geliyor.

Gelişmeye açık olduğunuzu ve bilmediğiniz noktaları gelişen teknolojiyi takip edip öğrenmeye çalıştığınızı mutlaka belirtin. Biliyorum dedikten sonra sorulan sorularda cevapsız kalmanız daha ters bir etki bırakacaktır.

4. Piyasadaki ücret aralığı ne kadar? Benim bilgimin karşılığı nedir? Ne kadar ücret istemeliyim?

Öncelikle değeriniz kendinize ne kadar değer biçtiğiniz ile değil, karşı tarafa ne kadar değerli olduğunuzu gösterebilmeniz ile ilgili bunu sakın unutmayın. Siz teklifte bulunursunuz doğru noktaları kullanırsanız olumlu sonuç alırsınız. Öncelikle bildiklerinizi kağıda dökün ve her bir bilgi için genel bir ücret çıkarın. Bilginiz ve piyasadaki insanların duruma göre unutmayın başvurularınızda en çok bildiğiniz ve iyi yaptığınız şeyleri ön planda tutun. Blog yazıyorsanız (ki kesinlikle tutmalısınız) muhakkak CV’nin bir yerinde paylaşın. Aynı şekilde kesinlikle bir portfolyo sitenizi hazırlayın kendinize. Sizi değerlendirecek insanlardan olur da ilk intibayı olumlu almayı başarırsanız sizi ayrıntılı inceleyebilecekleri mecralar sunmanız sürecinizi hızlandıracaktır. Başvurduğunuz firma size sadece ihtiyaçları olan bilginizden dolayı ücret ödemeyecekler bunun haricinde sizin onlara katabileceğiniz ekstra özellikler içinde diğer başvurulara göre size fazla ücret ödemeyi kabul edeceklerdir. O yüzden bilgilerinizi doğru bir şekilde sunduğunuzdan emin olun.

Piyasada ortalama yazılımcı ücretlerine bakacak olursak 2.500TL gibi bir rakam çıkacaktır. Tabi yazılımcıları 4 gruba ayırarak ücretleri irdelemek daha doğru olacak. Şöyle ki;

1. Piyasada esnaf mantığında çalışan programcılar
   Genelde ücretler 750 ile 1500 lira civarında seyreder. Yaş ortalaması çok genel olarak 18 ve altı olan kişilerdir.
2. Serbest (Freelance) Yazılımcılar
   Serbest çalışan yazılımcıların ücretlerini genel ortalamaya vurmak oldukça zor. Genel bir ortalama olmasa da piyasada kişisel reklamını iyi yapan kişiler binlerce liralık gelir elde etmekteler. Tabi serbest çalışmanın diğer avantajlarından biride birden fazla işi aynı anda götürebilirsiniz. Buda gelirlerin yüksek olmasının bir diğer nedenidir.
3. Orta Düzey Programcılar
   Genel olarak bu düzeydeki programcılar şirketlere ve yaptıkları işlere göre 2000 – 3000 TL arasında ücretlerle çalışmaktadır.
4. Üst Düzey Programcılar
   Bu aşamadaki programcılar genelde çok fazla programcılık yapmıyor olsalar da yapanlar genelde oldukça iyi ücretlerle çalışmaktadırlar. Ortalama bir fiyat vermek maalesef zor ancak 3000+ diyebiliriz.

5. Kendimi geliştireceğim bir iş mi istiyorum yoksa aylık maaşımı alayım günlük işlerimi yapayım, yatayım mı?

Yukarıdaki soruya yanıtınız kendinizi geliştirmek yönündeyse başvuracağınız firmayı özellikle incelemenizi ve yaptıkları işleri incelemenizi öneririm. Yaptıkları işlerden ve vizyonlarını doğru değerlendirmeniz işe başladıktan sonra işten sıkılmamanızı sağlayacaktır. İşe girmeden önce mutlaka ne iş yapacağınızı ve gelişme olanaklarınızı göz önünde bulundurun. Lütfen dikkat! İşi kabul etmeden önce iş detaylarını tam olarak öğrenin, işe başvurunuzu yapmadan değil. Yani bir başvuru yapacaksanız önce CV’nizi e-postaya ekleyin arkasından iş detaylarını uygun bir dille rica edin. Unutmayın sizin hakkınızda karar verecek insanlarında kısıtlı zamanları var ve en az sürede sizi inceleyerek karar vermek isteyeceklerdir. Zamanlarını alarak negatif izlenim bırakmayın.

Yukarıdaki 5. soruya cevabınız sadece maaş almak ile ilgiliyse sizin konunuz beni aşıyor demektir. :)

II. Firma Değerlendirmesi

Başvuracağınız firmayı önce siz değerlendirin, haklarında bilgileri doğru öğrenin ve piyasadaki durumları, yaptıkları, çalışanları, sosyal medya ilişkilerini, büyüme potansiyellerini, verdikleri hizmetleri vs. tek tek araştırın. Sizin için gelişmenize açık doğru yer mi? Yoksa klasik sürekli kendinizi tekrarlayacağınız bir firma mı?

Değerlendirirken firma çalışanlarının varsa kendi firmaları hakkında yazdıklarını muhakkak araştırın varsa firmada önceki çalışanlardan bilgi edinin. LinkedIn ve Xing bunu araştırmanız için uygun ortamlar olacaktır. Aynı şekilde firmanın varsa blog’unu mutlaka okuyun aynı şekilde çalışanlarının bloglarını bulabilirseniz onlara da mutlaka göz atın.

Firmayı aynen onların sizi puanlamaya sokacağı gibi puanlamaya sokun ve mümkün olduğunca objektif karar vermeye çalışın ve unutmayın “1. değerlendirmeyi siz yapacaksınız. İlk seçim hakkı onların değil sizin!”. Doğru işi bulduğunuzdan emin olun.

Bir önceki yazımda verdiğim değerlendirmenin aynısını mümkünse sizde sizi değerlendireceklere uygulayın. Kimlerle çalışacağınızı önceden tamamen öğrenmeniz faydalı olacaktır.

III. Başvuruda muhakkak olması ve olmaması gerekenler

Bize gelen bir çok özgeçmişteki eksiklerin başında başvuranların kendilerinin farkında olmadan yazdıkları geliyordu. Doğru referans verilmemesi (kişi değil proje anlamında), üsluptaki sorun, gereğinden fazla bilgi veya her şeyi çok iyi biliyorum yaklaşımları, en önemlisi başvuranın kendi hakkında objektif davranmaması.

Yazı üslubuna aynı şekilde konuşmadaki üslubunuza dikkat etmelisiniz. Sizin fazla laubali yada fazla kasıntılı durmanız size işi kazandırmayacak aksine negatif izlenim bırakacaktır ve emin olun bir çok insan bunu fark edecektir. Tabi yazı ile iletişim kuruyorsanız bunlara çok daha fazla dikkat etmelisiniz. Yazılarınızın dil bilgisi kurallarına uygun olması, saçmalamıyor olmanız ve yazım hatalarına özen göstermeniz, sizin ciddi olduğunuzu gösterir.

Varsa açık kaynak kodlu yazılımlara ilgi gösterin, destek verin. Bu sizin takım çalışmasına yatkınlığınıza referans olacaktır.

Bir diğer konu sizden örnek kod talebi ile ilgili. Muhakkak işe uygun bir kod taslağı seçin. Firmanın istediği özelliklere uygun yada biliyorsanız yapacağınız işlere uygun olan göndereceğiniz kod parçacıkları daha olumlu karşılanacaktır. Kodları olduğu gibi projeden kopyala yapıştır yapmak yerine mutlaka düzenleyin. Gerekli yerlere yorumları yazmadıysanız mutlaka yazın. Hatta mümkünse her satıra! ( O kadar olmasa da olur. :) Ancak karışık bir kod kümesiyse mutlaka her satırı açıklayın. )

CV’de kendinizle ilgili bilgileri yazarken en fazla bilginizin %15lik bir oranda fazlasını yazın ve bu oranın üzerine çıkmamaya özen gösterin. (Tabi burada oran tamamen varsayımsal yazılmıştır. Bilgilerinize 10 üzerinden vereceğiniz puanlama bu oranı daha sağlıklı tutturmanızı sağlayacaktır.)

CV’nizde okuduğunuz okul, aldığınız sertifikalardan çok yaptığınız proje referanslarını yukarıda tutun ve ön plana çıkarın. Ayrıca firmaların aradıkları özelliklere çok uyuyor muyum, uymuyor muyum diye düşünmeyin. Şart özellikler dışında başvuruda bulunmak için 1′e 1 uygun olmayı beklemeyin. Firmanın 5 yıllık tecrübe istiyor olması sizin tecrübenizin 2 sene olup başvurmanıza kesinlikle engel değildir. Ancak unutulmaması gereken kendinizi doğru değerlendirin ve firmanın istediği gerçek tecrübeye uygun olup olmadığınızı değerlendirin. Eğer bu işe gerçekten emek veriyorsanız bir çok yazılımcının 5 senelik bilgi birikimine internet sektöründe 2-3 senede de ulaşmış olabilirsiniz.

Örneğin freelance çalışan biri bir çok klasik firma sitesi yapmış ve 5 senedir bu işi yapıyor olabilir. Ancak yine freelance çalışan ve kendi projelerini referans gösterebilen aynı zamanda açık kaynak kodlara destek olmuş bir kişi 1. örnekteki kişinin tecrübesini 1 senede muhtemelen yakalamış hatta kendini daha çok geliştirmiş olabilir.

Başvurunuzu firmaya göndermeden önce acele etmeyin ve sakince son kez kendinizi değerlendirin. Siz firmada başvuruları değerlendiren kişi olsanız ne yapardınız. Yazdığınız maili açın ve okuyun değerlendirin. CV’nizi açın ve objektif olarak değerlendirmeye çalışın. Örnek kodunuzu açın ve yine değerlendirin. Mümkünse çevrenizle son bir fikir alışverişinde bulunun.

Yukarıda yazılanlar uygun bir şekilde başvuru yapmak isteyenler ve muhtemelen ciddiye alınarak işi almak isteyenler için naçizane fikirlerimdir. Tamamı kişisel görüşüm ve paylaşımlarımdan edindiğim tecrübelerden ortaya çıkan bazı noktalardır. Eğer paylaşmak, eklemek veya eksikleri düzeltmek istediğiniz noktalar varsa tüm düşüncelerinizi isterseniz yorum bölümünden yada isterseniz iletişim bölümünden bana ve okurlarıma iletebilirsiniz.

Sizler için mini bir yazı dizi hazırlamaya karar verdim. Bir süredir çalışan başvuruları ile ilgili edinilen tecrübeler sonucunda yazılımcı arayan firmalar ve iş başvurusu yapacak adayların nasıl bir başvuru yapması gerektiği ve değerlendirmenin nasıl sağlıklı yapılabileceği ile ilgili bir mini rehber niteliğinde bu yazı dizisini hazırlamayı uygun buldum. İlk olarak şirketler için değerlendirme sürecinde dikkat edilmesi gerekenlere ve nasıl yapılması gerektiğine bir bakalım.

Sosyal Medya’dan Doping Etkisi!

Yazılımcı arayışı, bir çok farklı pozisyon için çalışan arayışında olduğu gibi oldukça yorucu bir süreçtir. Tabi bu süreci hızlandırmak ve doğru kişiyi bulabilmek için öncelikle ilanınızın yayılmasına ihtiyacınız var. Asıl önemli noktalardan biri ise doğru yerde yayılmasını sağlamak. Size geri dönüşün yapılmadığı bir ilan çalışması başarısız bir çalışmadır. İşte burada da Sosyal Medya Canavarı bu işe de el atıyor ve iş ilanlarınızı beklentiniz üzerinde olacak şekilde yayılmasına olanak sağlıyor.

İş ilanlarının doğru noktalara yayılması için doğru iletişim politikası uygulamalısınız. Çok resmi olan ilanlarda başvuru sayısı çok düşük ve verimsiz olabilecekken, gereğinden fazla samimi bir ilan için ise gerekliden çok, gereksiz başvuruların gelmesi olasıdır. Kıvam doğru ayarlanmalı ve ilan aranılan özellikleri doğru anlatmalıdır.

Sosyal medya konusu her ne kadar çok geniş bir konu olsa da yaratacağı doping etkisine dikkat edilmelidir. Doğru kullanımda yaratılan doping etkisi, yanlış kullanımlarda doz aşımı veya zehirlenmeye kadar gidebilir. Yani ilanlarınızı doğru politikalar ve doğru kaynaklar üzerinden yaymak çok önemlidir.

Gelen Başvurular ve İletişim

1. Filtre – Kişisel Özellikler

İlanımızı verdik ve çeşitli platformlardan geri dönüşler alıyoruz. Gelen başvuruları incelerken bizim 1. önceliğimiz kişinin hitap şekli, ayrıntılara verilen önem ve kişinin başvuru şekliydi. Maalesef gelen bir çok başvuru ilk izlenim ile elenmeye mahkum oluyorlar. Tüm şirketler alacakları çalışanın uzun soluklu ve takımın bir parçası olması gerektiğini düşünür ve karşılarındaki kişinin takımlarına uyumu ilk olarak bakılması gereken özelliklerdendir. Şirket politikası olarak bizim 1. filtremiz kişisel özellikler olmuştu. Her ne kadar aranılan serbest -freelance- yazılımcı olsa da tüm takıma uyum sağlaması ve işe olan ciddiyet en önemli kriterlerimizdi.

2. Filtre – Kişisel Özellikler ve Takım Çalışmasına Yatkınlık

Gelen başvuruların bir çoğu özenle tek tek incelendi ve aralarından ilk filtremizi geçenlere gereken görüşme talepleri iletildi. Genelde insanların serbest çalışmanın verdiği özgürlüğü yanlış değerlendirmesi söz konusu. Yani başvuranların bir çoğunun ofis ortamına girilmediği sürece karşısındakini iş veren değil, bir müşteri olarak görmesi olası. Bu durumda çeşitli laubali görüşmelere de şahitlik edebilirsiniz. Hatta iş veren olarak, o kişinin size başvurusunun gurur yaşatması gerektiği gibi bir görüşmede bulunabilirsiniz. Bu durum 1. filtremiz ile benzer olan 2. filtremize takılıyor ve elemede kişisel özellikler ve takım çalışmasına yatkınlık özelliğini belirliyor. Tabi hiç kimseyi tek bir görüşme ile sınamamak gerekir. Kişilere birden fazla şans vermek çoğu zaman faydalı sonuçlar doğurur. Bu yüzden başvuruların adil değerlendirilmesi ve doğru sonuca ulaşması için eleme sisteminden daha çok puan tablosu sistemi ilginizi çekecektir diye düşünüyorum. (Yazının sonunda bununla ilgili bir açıklama mevcut.)

3. Filtre – Teknik Bilgi Seviyeleri

Tabi yazılımcı arama noktasında en önemli bir diğer özellik kişilerin teknik bilgi düzeyleridir. Aranılan çalışanın bildiklerini doğru aktarması ve sizin bilgilerini doğru sorular sorarak öğrenmeniz gerekmekte. Yüz yüze yapılan görüşmelerde çok daha verimli sonuçlar alınırken bazen koşullardan kaynaklı sadece yazı ile iletişimde kurulması gerekebilir. Bu durumda doğru zamanda sorulan doğru sorular kişinin bilgilerini öğrenmek için en verimli yoldur. İlk bilgileri adayın öz geçmişinden okusanız da herkesin bildiği bir gerçek var ki öz geçmişlerin ne kadar dürüst olduğudur.

4. Filtre – Daha Önce Bulunduğu Projeler / Proje Referansları

Değerlendirmede nispetten yukarıdaki tüm filtreleri üzerinde barındıran bir filtredir. Kişinin takım çalışmasına yatkınlığı, teknik bilgisi, yaptığı işe özen, uzun soluklu çalışmaya yatkınlık ve daha bir çok konuda sizi fikir sahibi yapan bir filtredir. Tabi bir çok özelliği içinde barındırıyor olması yani genel bir filtre olması itibari ile doğru sonuca ulaşabilmek adına  filtrelerimizde bir adım geride olmasını gerektiriyor.  Verilen referansların sunumu, kalitesi ve önceki işin/projenin sahibi buradaki en kritik puanlama alanlarıdır.

5. Filtre – Eğitim

En düşük puana sahip filtremizdir. Çünkü kişilerin bilgilerinin bir çoğunun alınan eğitimden gelmediğini biliyoruz. Ancak alınan eğitim ve kalitesi kişinin ufku hakkında bilgi sahibi olmamıza yardımcı olacağı için kesinlikle bulunması gereken bir filtredir.

6. Filtre – Örnek Kod ve Çalışma

En önemli kriterimiz kişinin göndermiş olduğu örnek kod çalışması olmuştur. Aradığınız yazılımcının ana dili en iyi bildiği programlama dili olmalıdır. Şirket olarak beklentinizi karşılaması için kod üzerindeki olası kontrol noktaları ise şunlar olmalıdır. (Parantez içerisindeki rakamlar o noktada kişiye verilebilecek maksimum puanlardır.)

1. Yazım düzeni (6)
2. Bilgilendirme ve dökümantasyon (10)
3. Anlaşılabilirlik (8)
4. Doğru isimlendirme (4)
5. En kısa yol kullanımı (7)
6. Özgünlük (8)

Maalesef hazır kod gönderildiğinde kodun tamamen aday tarafından yazılıp yazılmadığı anlaşılamayabiliyor. Fakat bu konuda şirkette değerlendirmeyi yapacak kişinin tecrübeleri ön plana çıkacaktır. Burada kod kişiye ait mi yada derleme bir kod parçacığı mı? Bu soruya en iyi cevabı, kod üzerindeki verilen isimlendirmeler, bilgilendirmeler ve kod yazım düzeninin bir bütün oluşturuyor olması verecektir.

7. Filtre – İstenilen Ücret

Son filtremiz ise adayların istedikleri ücret. Özellikle hiç bir firmanın görüşme başlangıcında ücret belirtmesini doğru bulmuyorum. İlanınızda ücret aralığı belirtmek ise size daha sonuç odaklı başvuruların gelmesi anlamını taşıyacaktır. Öncelikle iyi anlaşılmalıdır ki adaylar her zaman ilk etapta verilen ücrete önem vereceklerdir. İlan hazırlanırken kendinizi iş arayan yerine koymak ve o açıdan bir bakış açısı elde etmek önemlidir.

İlanda fiyat aralığın verilmesi kişinin kendi bilgisine biçtiği değer olarak ta düşünülebilir. Tabi bu noktada verilen aralığın iyi seçilmesi gerekmektedir. Aralığın çok düşük olması ki 2000-2200 TL arasında maaş dendiği zaman bu aralıkta kesinlikle kişinin verdiği değer doğru anlaşılamayacaktır. Buda değerlendirmeye olumsuz bir yaklaşım getirecektir. Aralığı daha yüksek tuttuğunuz vakit daha doğru değerlendirme verilerine sahip olabilirsiniz. 2000-3000 TL arası gibi.

Sonuç olarak tüm verilerin tablo haline getirilmesi ve doğru elemelerden geçirilmesi önemlidir. Yukarıda verdiğimiz tüm filtrelerin son filtredeki kontrol noktaları gibi maksimum puanları olması ve puan sistemine göre yapılan değerlendirme en olumlu sonuca ulaşmanızı sağlayacaktır. Aşağıda sadece bir kaç görüşmenin sonucu olarak çıkan mini bir tablo değerlendirmesi veriyorum. Faydalı olacağı inancındayım. Tabi buradaki filtrelemeler aranılan pozisyon, çalışma türü vs. bir çok iş özelliğine göre değişmesi gerekebilir. Örneğin askerliğin tecili, ikamet edilen yer vb. bilgiler serbest çalışma ortamı için çok önem teşkil etmiyor olabilir. Ancak tam zamanlı işlerde oldukça önemli olacaktır ve filtrelere eklenmesi önemlidir.

Değerlendirme yapmak ve doğru çalışanı bulmak basit görünmesine rağmen doğru hedefi tutturmak kadar zor olabilir. Yazıda bahsi geçen değerlendirme süreci tamamen bir yazılımcının, yazılımcı değerlendirmesi üzerinedir. Çalışan arama ve iş ilanı yönetimi, değerlendirme süreci vs. bu yazının aksine daha profesyonel olarak yapılması gereken başlı başına bir iştir. Bu noktada daha detaylı değerlendirmeler için profesyonel insan kaynaklarına başvurulmasını önermekteyim.

Not: Değerlendirme yapmadan daha önce bu tarz bir çalışmayı incelemiştim. Fakat uzun süredir nerede incelediğimi bulamamıştım. Bugün arkadaşımın haber vermesiyle hatırladım. Bu tarz puan ile değerlendirme fikrini Erhan Erdoğan ve çalışma arkadaşının bir girişim için yaptığı değerlendirmede incelemiştim. (http://girisimgunlugu.erhanerdogan.com.tr/). Üzerine kendi birikimim ve olması gerektiğini düşündüklerimi ekleyerek yukarıdaki çalışma ortaya çıkmıştır.

Bir yazılımcının en iyi arkadaşı “Hatalar”dır. Ne kadar iyi hata analiz yetisine sahipseniz o kadar uzmansınız. Ne zaman hataları çıkmadan önleyebilir duruma gelirseniz o zaman sizin zirvede olduğunuz andır.

Tabi yukarıdaki ifade tamamen idealde(fantezide) bu şekilde işleyen bir süreç. Gerçek hayata geldiğimizde hata yapmamak tabi ki pek mümkün değil. Gerek sizden kaynaklı gerek farklı ihtiyaçlardan kaynaklı bir dünya hata ile karşılaşmanızda olası. Bir çok yazılımcı adayı sırf aldıkları hatalardan dolayı bu işten soğuyorlar. Aynı şekilde farklı bir programlama diline girmek isteyenler 2 dil arasındaki farklı hataları algılayamadıklarından dolayı dil öğrenmekten çekiniyorlar yada vazgeçiyorlar.

Bir hatayı ne kadar erken almaya başlar ve sebebini yine ne kadar erken çözerseniz o programlama dili de size yavaş yavaş sıcak gelmeye başlayacaktır. Unutulmaması gereken şu bir programlama dili diğeri gibi yada benzer hata vermiyor diye ona saçma yada anlamsız demek en büyük gaflettir. Bu sadece sizin anlamadığınızı gösterir.

Bir çok projede karşılaşmışımdır “PHP bir hata veriyor 2 gündür uğraşıyorum. Düzeltemedim.” şeklinde. Halbuki çok basit bir hatadır ve bir kaç saniyede halledilebilecektir. Başkasının yardımını almak yerine -tabi acil bir iş değilse- 3. günde kendi bakmış olsaydı belkide bir daha o hatayla karşılaşmayacak olası karşılaşma durumunda çözmesi 2 saniyesini alacak. Tabi bu durumda bir başkasına sormayın demekte anlamsız Google her daim yanınızda nede olsa. :)

Sonuca gelecek olursak hatalardan korkmayın hatalar candır. Sevin onları, saygı gösterin en yakın arkadaşınız olacaktır ve size en doğru yolu gösterecektir bunun sonunda.

Bu gibi etkinliklerin artması dileğini sürekli yinelerken gittiğim etkinliklerdeki eksiklikler malesef beni üzüyor. WWP’in programına baktığımızda aslında hiçte fena olmayan konular işleniyordu. Fakat gittiğimde gördüğüm kadarıyla çoğu konuşmacı çok basit ve konu hakkında bilgisiz kimselere yönelik konuşmalar hazırlamışlar.

Açıkçası adından Web Programcıları’na yönelik bir etkinlik olmasından dolayı ve PHP’nin yaratıcılarından Zeev Suraski ve Derick Rethans gibi isimlerin katılımcı olmasından dolayı beklentimde oldukça yüksekti. Fakat konuşmalarda kendimi uyumamak için zor tuttuğumu itraf etmeliyim. (Hepsinde değil.)

Tabiki bunlar ülkemiz için malesef geç kalınmışta olsa yeni etkinlikler ve giderek iyileşeceğini düşünüyorum.

Gelelim etkinliğin bana kattığı faydalı bilgilere:
Bunlardan benim için en önemlisi Golden Horn Ventures ekibinden Hayat Çifçi ile “Startup Kültürü ve Risk Sermayeleri” bölümü oldu. Girişimciler olarak yatırım almanın önemli noktaları hakkında çok değerli bilgiler edindiğimizi düşünüyorum. Tüm açıklığıyla bizi fazlasıyla aydınlatan Hayat hanıma çok teşekkürler.

2. olarak Ahmet Ayhan Özge ile söyleşi tadındaki “Yazılım geliştirme ve fikir haklarının korunması, telifler” bölümüydü. Ahmet beye bize zaman ayırdığı ve sorduğumuz her türlü garipte olsa soruya yanıt verdiği için çok teşekkür ediyorum.

Bir de Girişim Günleri‘nde tanışma fırsatı bulduğum sevgili Uğur Çelenk ile burada da görüşmek ve sohbet etmek çok keyifliydi.

Umarım ülkemizdeki bu tarz etkinlikler git gide güzelleşecek ve daha başarılı olacaklar. Bu durumun gelişmesine en çok katkıda bulunması gerekenlerse sektörün önde gelen isimlerinin destek olmasıdır. Golden Horn Ventures‘a ve çalışanlarına da böyle bir organizasyonu sırtladığı için tekrardan teşekkürler.